پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220The “Ummi Generation” in the New Islamic Civilizationنسل «اُمّی» در تمدن نوین اسلامی82923231810.22034/rcdir.2025.536676.1196FAحبیب الهباباییدانشیار تاریخ وتمدن اسلامی، پژوهشکده مطالعات تمدنی و اجتماعی، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، قم، ایرانJournal Article20250723This article addresses the question of the position of the masses in the architecture of the New Islamic Civilization by reexamining the role of the “Ummi generation.” Moving beyond the conventional understanding of ummi as mere illiteracy, the study reconceptualizes it as a symbol of non-textual knowledge and agency rooted in the innate purity of human nature. By proposing an analytical model, the article argues that the divine fitrah (primordial human disposition), as a driving force, activates the civilizational capacity of this generation along two distinct trajectories. The first is the path of individual “practical wisdom,” in which sincerity and self-purification culminate in intuitive knowledge and moral influence within society. The second is the path of “collective action,” wherein the sound disposition of the masses, in conjunction with divinely guided leadership, gives rise to public insight and history-shaping movements, such as the Islamic Revolution. The principal finding of the research is that the Ummi generation, by virtue of its rootedness in the fitrah, is not a marginal element but rather the very “foundation” and “principle” of the New Islamic Civilization. Recognizing this position is an indispensable prerequisite for the realization of an authentic and people-centered civilization.این مقاله در پاسخ به این پرسش که جایگاه تودههای مردم در معماری تمدن نوین اسلامی چیست، به بازخوانی نقش «نسل اُمّی» میپردازد. پژوهش با عبور از تلقی رایج «اُمّی» بهمثابه بیسوادی، آن را همچون نماد معرفت غیرمکتوب و کنشگری برخاسته از سرشت پاک انسانی بازتعریف میکند. مقاله با ارائه یک مدل تحلیلی، استدلال میکند که «فطرت الهی»، بهمنزله موتور محرک، ظرفیت تمدنساز این نسل را در دو مسیر فعال میسازد: نخست، مسیر «حکمت عملی» فردی، که در آن خلوص و تزکیه نفس به معرفت شهودی و تأثیرگذاری اخلاقی در جامعه منجر میشود؛ دوم، مسیر «کنش جمعی»، که در آن فطرت سالم تودهها در پیوند با رهبری الهی، به بصیرت عمومی و خیزشهای تاریخساز، مانند انقلاب اسلامی میانجامد. یافته اصلی پژوهش آن است که نسل اُمّی، بهواسطه ریشه داشتن در فطرت، نه عنصری حاشیهای، بلکه «بنیان» و «اصل» در تمدن نوین اسلامی است و فهم این جایگاه، برای تحقق یک تمدن مردمی و اصیل، ضرورتی انکارناپذیر دارد.https://sjs.isri.ac.ir/article_232318_a72fbd3d4ac16a18980be099b6d74e57.pdfپژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220Discursive Exploration of Shahid Ayatollah Khamenei’s Statements on the Twelve‑Day Imposed War of the Zionist Regime within the Horizon of the Islamic New Civilizationکاوش گفتمانی شهید آیتالله خامنهای پیرامون جنگ تحمیلی دوازدهروزه رژیم صهیونیستی در افق تمدن نوین اسلامی305923350810.22034/rcdir.2025.548421.1202FAبهنامرشیدی زادهاستادیار گروه علوم سیاسی، پژوهشکده مطالعات سیاسی، پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع)، قم، ایرانJournal Article20250921The twelve‑day war of the Zionist regime against the Islamic Republic of Iran provided a context for examining the depth of the strategic discourse of Martyr Ayatollah Khamenei. The statements of the martyred Leader of the Islamic Revolution during this sensitive period, beyond immediate political reactions, constitute a multilayered discursive system that can be analyzed across security, cultural, identity‑based, and civilizational dimensions. Despite the strategic importance of this period, systematic analysis of the Leader’s speech acts and the extraction of their central themes have remained limited in the research literature. The aim of this study is to identify and explain the themes of the Leader’s discourse in confronting the twelve‑day war and to examine its relation to the horizon of the Islamic New Civilization. The research adopts a qualitative–applied approach based on textual content analysis. The official texts of the statements of Martyr Ayatollah Khamenei were analyzed through a three‑stage coding process (open, axial, and selective coding). Data were collected through purposive sampling. The analysis of the data led to the extraction of 31 main categories, organized into 11 overarching themes: representation of security threats and opportunities; consolidation of national‑religious identity; articulation of strategies of resistance and deterrence; management of public opinion; utilization of cultural and media tools; resistance against psychological warfare and distortion; strengthening of internal cohesion; preservation of the heritage of values; enhancement of regional power; promotion of courage and the culture of sacrifice; and demonstration of crisis‑management capability. The findings indicate that the Leader’s speech acts play a strategic role in consolidating the discourse of resistance, guiding the cultural orientation of society, and strengthening national resilience. This discourse provides a theoretical and practical framework for linking foreign policy with the project of the Islamic New Civilization and can serve as a basis for cultural, educational, and security policymaking.چکیده جنگ دوازدهروزه رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران، بستری برای بررسی عمق گفتمان راهبردی شهید آیتالله خامنهای فراهم آورد. بیانات قائد شهید انقلاب اسلامی در این مقطع حساس، فراتر از واکنشهای سیاسی مقطعی، نظامی گفتمانی چندلایه را تشکیل میدهد که در ابعاد امنیتی، فرهنگی، هویتی و تمدنی، قابلتحلیل است. باوجود اهمیت راهبردی این مقطع، تحلیل نظاممند کنشهای گفتاری رهبری و استخراج مضامین محوری آن در ادبیات پژوهشی محدود مانده است.هدف از این پژوهش، شناسایی و تبیین مضامین گفتمان رهبری در مواجهه با جنگ دوازدهروزه و ارتباط آن با افق تمدن نوین اسلامی است. روش پژوهش، کیفی-کاربردی مبتنی بر تحلیل محتوای متنی است که با کدگذاری سه مرحلهای (باز، محوری، گزینشی) بر متون رسمی بیانات شهید آیتالله خامنهای اعمال شده است. گردآوری دادهها نیز ازطریق نمونهگیری هدفمند انجام پذیرفته است. تحلیل دادهها منجر به استخراج ۳۱ مقوله اصلی شده که در قالب ۱۱ مضمون فراگیر سازمان یافته است: بازنمایی تهدیدها و فرصتهای امنیتی، تثبیت هویت ملی-دینی، تبیین راهبردهای مقاومت و بازدارندگی، مدیریت افکار عمومی، بهرهگیری از ابزارهای فرهنگی و رسانهای، مقاومت در برابر جنگ روانی و تحریف، تقویت انسجام داخلی، حفاظت از میراث ارزشها، تقویت اقتدار منطقهای، ترویج شجاعت و فرهنگ ایثار، و نمایش قدرت مدیریت بحران.یافتههای پژوهش نشان میدهد کنشهای گفتاری رهبری، نقش راهبردی در تثبیت گفتمان مقاومت، هدایت فرهنگی جامعه و تقویت تابآوری ملی ایفا میکند. این گفتمان چهارچوب نظری-عملی برای پیوند میان سیاست خارجی و تمدن نوین اسلامی ارائه داده و میتواند مبنای سیاستگذاریهای فرهنگی، آموزشی و امنیتی قرار گیرد.https://sjs.isri.ac.ir/article_233508_afb86b418461308439e73cdd1cca2dc1.pdfپژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220Analyzing the Function of Popularizing Power in Realizing the Modern Islamic Civilization From the Perspective of the Holy Quranواکاوی کارکرد مردمیسازیِ قدرت در تحقق تمدن نوین اسلامی از منظر قرآن کریم608624219210.22034/rcdir.2026.556172.1220FAسیدمحمدحسینی رادپژوهشگر گروه مطالعات سیاسی و انقلاب اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی آموزش عالی (مرآ)، تهران، ایران0000-0002-5268-3531سمیهخالقیدانشجوی دکترای علوم قرآن و حدیث ، دانشکده علوم قرآن، دانشگاه علوم قرآن و حدیث، قم، ایرانJournal Article20251123The popularization of power—meaning the genuine transfer and participation of people in the processes of decision-making, social management, and the consolidation of political structures—constitutes one of the fundamental principles for the realization of the New Islamic Civilization. This concept, extending beyond a mere socio-political mechanism, represents a moral and civilizational value that strengthens the foundations of the Islamic society in the direction of justice, cohesion, and progress.The Holy Qur’an, by emphasizing the existential dimensions of the human being, provides a theoretical and ethical framework for the popularization of power. Adopting an explanatory-analytical approach, this paper examines the Qur’anic concept of popularizing power from three perspectives—cognitive, attitudinal, and behavioral—and explores its relationship with the realization of the New Islamic Civilization.Findings reveal that the popularization of power, through the identification of twelve Qur’anic components, not only fosters deep political participation but also paves the way for comprehensive justice, the enhancement of social capital, and the strengthening of national cohesion within the Islamic society. Based on Qur’anic teachings, this research proposes a conceptual model that elucidates the key dimensions and components of power popularization, portraying its role as a strategic axis in the structure of the New Islamic Civilization. Such an approach, in addition to its theoretical richness, provides the practical capacity to operationalize this idea across cultural, social, and political arenas.مردمیسازی قدرت، به معنای انتقال و مشارکت واقعی مردم در فرایند تصمیمسازی، مدیریت اجتماعی و تحکیم ساختار نظام سیاسی، از اصول بنیادین تحقق تمدن نوین اسلامی محسوب میشود. این مفهوم، فراتر از یک سازوکار سیاسی-اجتماعی، یک ارزش اخلاقی و تمدنی است که پایههای جامعه اسلامی را برای تحقق عدالت، و انسجام و پیشرفت بیشتر تقویت میکند. قرآن کریم با تأکید بر ساحتهای وجودی انسان، چهارچوبی نظری و ارزشی برای مردمیسازی قدرت ارائه میدهد. این مقاله با رویکرد تبیینی-تحلیلی، به واکاوی مفهوم مردمیسازی قدرت از منظر قرآن کریم از سه منظر بینشی، گرایشی و کنشی پرداخته و ارتباط آن را با تحقق تمدن نوین اسلامی بررسی میکند. یافتههای تحقیق نشان میدهد که مردمیسازی قدرت با احصای مؤلفههای دوازدهگانه قرآنی، علاوه بر ایجاد مشارکت عمیق سیاسی، زمینهساز تحقق عدالت فراگیر، افزایش سرمایه اجتماعی و تقویت انسجام ملی در جامعه اسلامی است. این پژوهش با ارائه مدل مفهومی مبتنی بر آموزههای قرآنی، ابعاد و مؤلفههای کلیدی مردمیسازی قدرت را تبیین کرده و نقش آن را به صورت محور راهبردی در ساختار تمدن نوین اسلامی ترسیم میکند. چنین رویکردی، علاوه بر غنای نظری، ظرفیت عملیسازی این ایده را در عرصههای فرهنگی، اجتماعی و سیاسی فراهم میآورد.https://sjs.isri.ac.ir/article_242192_1597ea5cba035f64b88b9d02d627df66.pdfپژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220Analysis of the indicators of modern Islamic civilization in the thought of Shahid Imam Khamenei with emphasis on versesتحلیل شاخصهای تمدن نوین اسلامی در اندیشه شهید آیتالله خامنهای (ره) با تأکید بر آیات قرآن8711022419910.22034/rcdir.2025.517167.1176FAاحسانکرمی چمهدانشجوی دکتری کلام اسلامی، دانشکده الهیات و علوم اسلامی،دانشگاه تبریز، تبریز، ایرانناصرفروهیدانشیار گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده الهیات و علوم اسلامی،دانشگاه تبریز، تبریز، ایرانعباسعباس زادهدانشیار گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده الهیات و علوم اسلامی،دانشگاه تبریز، تبریز، ایرانJournal Article20251012The formation of civilization in the early period of Islam and its continuation in the contemporary era have fundamentally been grounded in prophethood, imamate, and guardianship (wilayah). One of the key issues in the discourse of the New Islamic Civilization is its “indicators,” which in recent years have received particular attention from Shahid Ayatollah Khamenei (ra). This study examines and analyzes the indicators for the realization of the New Islamic Civilization in the thought of Ayatollah Khamenei and extracts the relevant Qur’anic statements and foundations associated with them. The research employs a content analysis method of his speeches and statements. The findings indicate that Ayatollah Khamenei’s statements are deeply and comprehensively grounded in Qur’anic evidence and are oriented toward social and civilizational issues. The study introduces a model in which eleven principal indicators of the New Islamic Civilization in the thought of the Leader of the Islamic Revolution are identified. For each indicator, three relevant statements and three related Qur’anic verses are presented, and four analytical manifestations are extracted. In total, the model includes sixty-six analytical propositions and examples. The indicators of the New Islamic Civilization in Ayatollah Khamenei’s thought include: faith, the foundational role of the Qur’an, rationality, knowledge, struggle (jihad), religious democracy, public welfare and prosperity, justice, and adherence to the principles of Islamic economics.شکلگیری تمدن در صدر اسلام و تداوم آن در عصر حاضر بهطور اساسی بر مبنای نبوت، امامت و ولایت استوار بوده است. یکی از موضوعات کلیدی در تمدن نوین اسلامی، «شاخصهای» آن است که در سالهای اخیر توسط شهید آیتالله خامنهای (ره) مورد توجه قرار گرفته است. این پژوهش به بررسی و تحلیل شاخصهای تحقق تمدن نوین اسلامی در اندیشه شهید آیتالله خامنهای و استخراج بیانات و مبانی قرآنی مرتبط با آن میپردازد. این پژوهش با روش تحلیل محتوای بیانات ایشان انجام شده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد بیانات شهید آیتالله خامنهای بهطور عمیق وکلاننگرانه بر اساس مستندات قرآنی استوار است و به مسائل اجتماعی و تمدنی مربوط میشود. این پژوهش مدلی را معرفی میکند که در آن، 11 شاخص اصلی تمدن نوین اسلامی در اندیشه رهبر شهید انقلاب اسلامی با استناد به 3 مورد از بیانات مرتبط، 3 آیه قرآنی مرتبط با هر شاخص تبیین گشته و برای هر شاخص 4 مصداق تحلیلی استخراج شده که در مجموع 66 مصداق و گزاره تحلیلی را شامل میشود. شاخصهای تمدن نوین اسلامی در اندیشه شهید آیتالله خامنهای عبارتنداز: ایمان، مبنا بودن قرآن، خردورزی، علم، مجاهدت، مردمسالاری دینی، رفاه و آسایش عمومی، عدالت و پایبندی به اصول اقتصاد اسلامی.https://sjs.isri.ac.ir/article_224199_89819b27fe4242c505d2995d71ba2d0f.pdfپژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220Ethical Principles of Policy-making in Industry Based on Islamic Ethicsاصول اخلاقی سیاستگذاری در حوزه صنعت مبتنیبر اخلاق اسلامی11114123021710.22034/rcdir.2025.509218.1169FAآرمینمنصوریاستادیار گروه فلسفه، دانشکده الهیات و علوم اسلامی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایرانJournal Article20250906The philosophical foundations of the fields of technology and industry indicate that policymaking concerning industry cannot be comprehensively and satisfactorily formulated merely by relying on technical‑engineering and operational‑executive considerations without due attention to fundamental philosophical, ethical, cultural, and social discussions. Given axiological foundations, and since human beings constitute an inseparable component of the industrial system, it is necessary that Islamic teachings and criteria be taken into consideration in the formulation of industrial policy documents. In this article, using a descriptive–analytical method and based on materials obtained from library sources, the ethical issues related to the field of industry are extracted and identified under eleven headings. These include: environmental and natural resource considerations; rejection of consumerism and wastefulness; justice; combating monopolistic tendencies; productive utilization of people’s assets; preservation of the social and economic dignity and status of workers; empowerment of the oppressed to become productive; and combating hoarding.مبانی فلسفی حوزه فناوری و صنعت، گویای آن است که نمیتوان سیاستگذاری درخصوص صنعت را صرفاً با تکیه بر امور فنی-مهندسی و عملیاتی-اجرایی و بدون توجه به مباحث بنیادین فلسفی، اخلاقی، فرهنگی و اجتماعی بهصورت همهجانبه و مطلوب نگاشت. با توجه به مبانی ارزششناختی و ازآنجاییکه انسان بخش جداییناپذیر نظام صنعتی است، ضرورت دارد که آموزهها و معیارهای اسلامی در تدوین اسناد سیاستگذاری صنعت، موردتوجه قرار گیرند. در این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی و براساس مطالب بهدستآمده از منابع کتابخانهای، مباحث اخلاقی حوزه صنعت استخراج، و در یازده عنوان شناسایی شده است که عبارتاند از: ملاحظات محیط زیستی و منابع طبیعی، نفی مصرفگرایی و اسراف، عدالت، مبارزه با انحصارطلبی، مولدسازی داراییهای مردم، حفظ شأن و جایگاه اجتماعی و اقتصادی کارگر، توانمندسازی مستضعفان برای مولد بودن و مبارزه با احتکار.https://sjs.isri.ac.ir/article_230217_23c994673f3af3ace51df3614d73a9c7.pdfپژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220The Role of the Clergy in the New Islamic Civilization: Resolving the Tension Between Religious Mission and Governmental Participation Within the Framework of the Thought of the Leaders of the Islamic Revolutionنقش روحانیت در تمدن نوین اسلامی؛ حل تعارض میان رسالت دینی و مشارکت حکومتی در چهارچوب اندیشه امامین انقلاب14216924218910.22034/rcdir.2026.548422.1201FAعلیعربی آیسکاستادیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم، قم، ایران0000-0002-8541-2690Journal Article20251206The New Islamic Civilization, as the ultimate ideal of the Islamic Revolution, cannot be realized without the systematic and purposeful presence of the clergy within the structure of governance. The central problem of this research is to explain an operational model for the participation of clerics in government in a way that resolves the apparent tension between their intrinsic religious mission (guidance, education, and scholarly authority) and governmental responsibilities (execution, supervision, and policymaking). Using a descriptive–analytical method and drawing on jurisprudential and hadith sources, the conduct of the Infallibles (peace be upon them), and the thought of the Two Leaders of the Islamic Revolution, this article addresses the question of how seminary-educated scholars can participate in the structure of governance without weakening their religious mission. The findings indicate that restricting the duties of the clergy solely to religious guidance is inconsistent with rational foundations, Qur’anic verses, narrations (including the Noble Tawqi‘, the hadith of the Prophet’s successors, and the Sermon of Shaqshaqiyyah), and the conduct of the Infallibles (peace be upon them). The evolution of Imam Khomeini’s (may God have mercy on him) view—from initial caution toward direct involvement to the necessity of essential presence—and the emphasis of the Supreme Leader (may his sanctity endure) on active yet limited participation indicate that there is no inherent contradiction and that governmental participation is necessary, provided that executive involvement remains temporary and based on necessity. The result of the research is a three‑layer model consisting of “strategic–permanent”, “supervisory–guiding”, and “executive–temporary” roles, which resolves the perceived tension and ensures the central role of the clergy in the realization of the New Islamic Civilization..تمدن نوین اسلامی، بهمثابه آرمان غایی انقلاب اسلامی، بدون حضور نظاممند و هدفمند روحانیت در ساختار حکومت محقق نمیشود. مسئله اصلی این پژوهش، تبیین الگوی عملیاتی مشارکت روحانیان در حکومت است تا تعارض ظاهری میان رسالت ذاتی ایشان (هدایت، تعلیم و مرجعیت علمی) و مسئولیتهای حکومتی (اجرا، نظارت و سیاستگذاری) را رفع کند. این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی و با استناد به منابع فقهی، روایی، سیره معصومان (علیهمالسلام) و اندیشه امامین انقلاب، به این پرسش پاسخ میدهد که دانشآموختگان حوزوی چگونه میتوانند در ساختار حکومت مشارکت کنند، بدون آنکه رسالت دینی آنان تضعیف شود؟ یافتهها نشان میدهد محدودسازی وظایف روحانیت به ارشاد، با مبانی عقلی، آیات، روایات (توقیع شریف، خلفای پیامبر (ص) و خطبه شقشقیه)، و سیره معصومان (علیهمالسلام) در تضاد است. تکامل دیدگاه امام خمینی (ره) از پرهیز اولیه تا وجوب حضور ضروری، و تأکید مقام معظم رهبری (قدسسره) بر حضور فعال اما محدود، حاکی از نبود تعارض ذاتی و ضرورت مشارکت حکومتی است؛ بهشرط موقت و ضروری بودن حضور اجرایی. نتیجه پژوهش، الگوی سهلایه «راهبردی-دائمی»، «نظارتی-هدایتگری» و «اجرایی-موقتی» است که تعارض را رفع کرده و نقش محوری روحانیت در تمدن نوین اسلامی را تضمین میکند.https://sjs.isri.ac.ir/article_242189_e69caa838c2231a311fd39104ec499c3.pdfپژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220Key Indicators of Jihadi Management Driving the Discourse of the Islamic Revolution: A Qualitative Studyشاخصهای مدیریت جهادی پیشران در گفتمان انقلاب اسلامی؛ یک مطالعه کیفی17020823022110.22034/rcdir.2025.524165.1188FAیوسفایرانیاستادیار گروه علوم تربیتی، پردیس حضرت معصومه (س)، دانشگاه فرهنگیان، قم، ایرانJournal Article20250521In a context where contemporary societies face diverse issues and transformations across multiple domains, the significance of management as a key driver of progress and development is felt more than ever. In this regard, Jihadi Management, as an Iranian‑Islamic model, can serve as a guarantee for advancement and development grounded in the ideals of the Islamic Revolution. Accordingly, the present study aims to identify the most important and fundamental indicators of Jihadi Management as a driving force behind the civilizational discourse of the Islamic Revolution. The research was conducted through a qualitative approach using in‑depth interviews with experts. Based on the findings, the core indicators of Jihadi Management that propel the civilizational discourse of the Islamic Revolution include ethical orientation, community‑centeredness, Islamic orientation, and revolutionary orientation. The ethical dimension emphasizes value‑orientation, pursuit of justice, and legal‑ethical conduct. The community‑centered dimension highlights public service, accountability, participatory capacity, and knowledge‑based orientation. In the Islamic dimension, Jihadi Management must, through a God‑centered perspective, reliance on divine guidance, and adherence to leadership, facilitate the path toward progress and the formation of a new Islamic civilization. In the revolutionary dimension, Jihadi Management—through a committed and purpose‑driven revolutionary approach—fulfills the ideals of the Islamic Revolution across five components: youth‑orientation through mobilizing creative and revolutionary forces; resilience in confronting challenges based on authentic values; self‑sacrifice by prioritizing collective interests; revolutionary spirit characterized by conscious resistance to domination and steadfast perseverance; and courage in undertaking critical responsibilities. This management style, which integrates Jihadi pragmatism with adherence to Islamic principles, mobilizes committed human capital and paves the way for the realization of a new Islamic civilization and the comprehensive advancement of the system.در شرایطی که جوامع امروزی با مسائل و تحولات گوناگون در عرصههای مختلف روبهرو هستند، اهمیت مدیریت، بهمنزله عامل اصلی پیشبرد اهداف و توسعه، بیش از هر زمان دیگری احساس میشود. در این راستا مدیریت جهادی، بهمثابه الگوی ایرانی-اسلامی، میتواند تضمینکننده پیشرفت و توسعه مبتنی بر آرمانهای انقلاب باشد. بنابراین، پژوهش پیش رو با هدف شناسایی مهمترین و اصلیترین شاخصهای مدیریت جهادی پیشران گفتمان تمدنی انقلاب اسلامی، با رویکرد کیفی و ازطریق مصاحبه عمیق با صاحبنظران انجام شده است. براساس نتایج مطالعه شاخصهای اصلی مدیریت جهادی پیشران گفتمان تمدنی انقلاب اسلامی عبارتاند از: اخلاقگرایی، جامعهمحوری، اسلامی بودن و انقلابی بودن. در بخش اخلاقگرایی، بر ارزش مداری، عدالتخواهی و اخلاقگرایی قانونی تأکید شده و در بُعد جامعهمحوری، بر مردمداری، مسئولیتپذیری، مشارکتپذیری و دانشمحوری تصریح شده است. در بخش اسلامی بودن، مدیریت جهادی باید با رویکردی خداباورانه و توکل به خدا و اطاعت از رهبری، مسیر پیشرفت و تمدن نوین اسلامی را هموار سازد. در بخش انقلابی بودن، مدیریت جهادی با رویکرد انقلابی، متعهدانه و هدفمند، آرمانهای انقلاب اسلامی را در پنج بُعد محقق میسازد: جوانگرایی با بهرهگیری از نیروهای خلاق و انقلابی، تابآوری در مواجهه با چالشها براساس ارزشهای اصیل، ایثارگری با اولویتدهی به منافع جمعی، روحیه انقلابی متشکل از استکبارستیزی آگاهانه و مقاومت پایدار، و شهامت در پذیرش مسئولیتهای خطیر. این سبک مدیریت که تلفیقی از عملگرایی جهادی و پایبندی به مبانی اسلامی است، با بسیج سرمایههای انسانی متعهد، زمینهساز تحقق تمدن نوین اسلامی و پیشرفت همهجانبه نظام خواهد شد.https://sjs.isri.ac.ir/article_230221_e00af7905a37dd2fd0ddccceaf49a785.pdfپژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220• Elucidating the Second Step Statement of the Islamic Revolution Based on Spragens' Modelتبیین بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی برپایه الگوی اسپریگنز20923123375010.22034/rcdir.2025.547882.1199FAمجتبیپاشائی علیزادهدانشآموخته دکتری گروه علوم سیاسی، دانشکدۀ مطالعات سیاسی، دانشگاه باقرالعلوم(ع)، قم، ایران0009-0003-9053-2958Journal Article20250918The Second Step Statement of the Islamic Revolution, acting as a strategic and civilization-building document, outlines the future path of the Islamic Republic of Iran. However, the analysis of its internal structure and governing logic has received limited scholarly attention. This research aims to explore the logical structure of the Statement based on Thomas Spragens' "Crisis Theory" framework. Within this framework, the Statement's text was examined according to the four stages of Spragens' model: observing the crisis, explaining its causes, envisioning the desired state, and providing solutions. The findings indicate that the Statement coherently addresses the main challenges facing the Islamic Republic, including the gap between ideals and realities, the media crisis, scientific backwardness, economic disarray, cultural infiltration, and the creation of despair among the youth. It analyzes the historical, structural, and cultural roots of these crises. Moreover, it presents a vision of a desired society based on independence, social justice, scientific progress, spirituality, cultural authority, and religious democracy. By emphasizing the role of youth, utilizing domestic capabilities, and proposing practical strategies such as scientific development, a resilient economy, and the promotion of ethics and spirituality, it elucidates the path towards realizing a new Islamic civilization. The research results demonstrate that the Second Step Statement of the Islamic Revolution aligns perfectly with Spragens' theoretical model. Therefore, it can be used as a theoretical framework for macro policymaking, institutional transformation, and future research towards sustainable development and the civilizational advancement of Iran.بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی، بهمنزله سندی راهبردی و تمدنساز، مسیر آینده جمهوری اسلامی ایران را ترسیم میکند؛ اما تحلیل ساختار درونی و منطق حاکم بر آن، کمتر موردتوجه علمی قرار گرفته است. این پژوهش با هدف واکاوی ساختار منطقی بیانیه، برپایه چهارچوب نظری «نظریه بحران» توماس اسپریگنز انجام شده است. در این چهارچوب، متن بیانیه براساس چهار مرحله مدل اسپریگنز، شامل مشاهده بحران، تبیین علل، ترسیم وضع مطلوب و ارائه راهحل، موردبررسی قرار گرفت. یافتهها نشان میدهد که بیانیه بهصورت منسجم به چالشهای اصلی جمهوری اسلامی، ازجمله فاصله میان آرمانها و واقعیتها، بحران رسانهای، عقبماندگی علمی، نابسامانی اقتصادی، نفوذ فرهنگی و یأسآفرینی در میان جوانان اشاره کرده و ریشههای تاریخی، ساختاری و فرهنگی این بحرانها را تحلیل میکند. همچنین تصویری از جامعه مطلوب مبتنی بر استقلال، عدالت اجتماعی، پیشرفت علمی، معنویت، اقتدار فرهنگی و مردمسالاری دینی ارائه میدهد و با تأکید بر نقش جوانان، بهرهگیری از ظرفیتهای داخلی و راهبردهای عملی، همچون توسعه علمی، اقتصاد مقاومتی و ارتقای اخلاق و معنویت، مسیر تحقق تمدن نوین اسلامی را تبیین میکند. نتایج پژوهش نشان میدهد که بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی، با الگوی نظری اسپریگنز انطباق کامل دارد و میتواند به مثابه چهارچوبی نظری برای سیاستگذاری کلان، تحول نهادی و پژوهشهای آینده در مسیر توسعه پایدار و پیشرفت تمدنی ایران، مورداستفاده قرار گیرد.https://sjs.isri.ac.ir/article_233750_c24b2c0add8844661cc978017ad2fd3b.pdfپژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220Meta-Analysis of the Theory of Movement Civilization Making (The Process of Islamic Civilization-Building Based on the Islamic Movement and Islamic Resistance Approach)فراترکیب نظریۀ تمدنسازی نهضتی (فرایند تمدنسازی اسلامی مبتنی بر رویکرد نهضت اسلامی و مقاومت اسلامی)23226221408710.22034/rcdir.2025.490319.1149FAبهزادقاسمیدانشیار گروه انقلاب اسلامی، دانشکده مطالعات بین الملل، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایرانJournal Article20241123The purpose of this study is to examine and formulate the theory of civilization-building through Islamic movements, based on the author’s research. Religion, Islamic ideology, and Islamic governance are viewed as inherently civilization-building entities. Contemporary Islamic movements and resistance efforts play a foundational role in laying the groundwork for a new Islamic civilization. This research aims to review relevant literature, extract and apply historical experiences, and integrate them to propose strategies and actionable measures for theorizing movement-based civilization-building. In its qualitative phase, the study employs a meta-synthesis method, offering a comprehensive research approach for systematically reviewing and reassessing existing literature to uncover new relationships. This method facilitates the synthesis of qualitative data. The core objective of this research is the systematic development and design of a “Movement-Based Civilization-Building Theory.” The main research question is: What are the most influential factors in movement-based civilization-building? The corpus under study comprises 20 scholarly articles authored by the researcher, published between 2015 and 2025 on related topics. The findings were evaluated and analyzed across three fundamental dimensions—pertaining to the essence (what), the causes (why), and the mechanisms (how)—to inform policy formulation and strategic development. The conceptual framework and principal components of the theory include: Movement-based thought and intellectualism The movement-minded individual Movement-oriented diplomacy Patience, perseverance, and Islamic resistance Grassroots, people-based revolutionary mobilization Movement-centric education and training Movement leadership The results indicate that movement-based activities and strategic advisory services have a significant and accelerative impact on civilization-building. Consequently, the concept of movement-based civilization-building can be coherently proposed, presented, and implemented as a formal theory<span dir="RTL" lang="FA">.</span>هدف این پژوهش بررسی و احصای نظریۀ تمدنسازی نهضتهای اسلامی در خلال پژوهشهای نگارنده است. دین، مکتب و حکومت اسلامی تمدنسازند. نهضتها و مقاومت اسلامی امروزه نقش بسترسازی تمدن نوین اسلامی را ایفا میکنند. این پژوهش در پی مرور سوابق، استخراج و بهکارگیری تجارب برای یکپارچهسازی و ارائهٔ راهبرد و اقدامات برای نظریهپردازی تمدنسازی نهضتی است. در این پژوهش، از روش فراترکیب در بخش کیفی و عرضهٔ رویکرد جامع از تحقیقات برای بازنگری و مرور نظاممند سوابق و کشف روابط جدید استفاده شده است و این روش قابلیت دستیابی به تجمیع دادههای کیفی را فراهم میآورد. دغدغۀ این پژوهش تدوین و طراحی «نظریهٔ تمدنسازی نهضتی» با بررسی نظاممند و روشمند است. اصلیترین سؤال پژوهش این است که مهمترین عوامل مؤثر در تمدنسازی نهضتی کداماند؟ جامعهٔ آماری پژوهش شامل 20 عنوان مقالهٔ علمی ـ پژوهشی نگارنده است که از سال 1394 تا 1404 با موضوع مرتبط منتشر شده است. یافتههای پژوهش در سه مسئلهٔ اساسی با پرسش از چیستی، چرایی و چگونگی در راستای خطمشیگذاری و عرضهٔ راهبرد احصا ارزیابی و تحلیل شده است. صورتبندی مفهومی و مهمترین مؤلفههای نظریه عبارتاند از تفکر و اندیشهورزی نهضتی، انسان نهضتی، دیپلماسی نهضتی، صبر، ایستادگی و مقاومت اسلامی، جنبشسازی انقلابیِ مردمپایه، تربیت و آموزش نهضت و نهضتی و رهبری نهضت و نهضتی. نتیجۀ بررسی صورتگرفته نشان داد فعالیت نهضتی و خدمات مستشاری تأثیر معنادار و شتاببخش در تمدنسازی دارد و درنتیجه مقولۀ تمدنسازی نهضتی در قالب نظریه قابل طرح، عرضه و اجراست.https://sjs.isri.ac.ir/article_214087_831ef3f63ed27badd3d7a91caf04795e.pdfپژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220Imam Musa Sadr's Civilizational Thoughtویژگیهای اندیشه تمدنی امام موسی صدر26328623234810.22034/rcdir.2025.517625.1180FAمحمد رضامحمودیدانشآموخته دکتری تاریخ تشیع اثنی اشری، دانشکده مذاهب اسلامی، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران0009-0003-5399-8847محمدزرقانیاستادیار گروه تاریخ تشیع اثنی اشری، دانشکده مذاهب اسلامی، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران0009-0006-9766-1965شریفلک زاییدانشیار گروه علوم سیاسی، پژوهشکده سیاسی، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، قم، ایران0000-0002-8122-5900Journal Article20250821In the contemporary historical context—where modern Western civilization seeks, increasingly, to consolidate its dominance over the Islamic world—the nature and the means by which a new Islamic civilization can be realized constitute among the fundamental issues that Islamic thinkers must address with logical and realistic answers. During his twenty-year presence in Lebanon, Imam Musa Sadr, the leader of Shi‘a Muslims in that country, presented a successful model of Islamic civilization in both thought and practice. This article analyzes Imam Musa Sadr’s civilizational thinking through a descriptive–analytical method and identifies the characteristics of his civilizational ideas. These include: (a) religion-centeredness, meaning the comprehensive presence of Islam—juridically, ethically, and intellectually—in the process of civilizational building; (b) humanity and the preservation of human dignity as the criterion of civilizational progress; (c) pluralism alongside unity, meaning the acceptance of diverse ideas, sects, and denominations within society while maintaining the principles of social cohesion; and (d) anti-imperialism, meaning the rejection of the oppressive dominance of Western civilization—and particularly of the Zionist regime—as both a product and a symbol of Western civilization.در شرایط تاریخی معاصر، که تمدن مدرن غرب بیشازپیش درصدد تحکیم سلطه خود بر جهان اسلام است، چیستی و چگونگی تحقق تمدن نوین اسلامی، ازجمله مسائل اساسی است که متفکران اسلامی باید پاسخی منطقی و واقعبینانه برای آن داشته باشند. امام موسی صدر، رهبر شیعیان لبنان، در مدت حضور بیستساله خود در این کشور، در عرصه نظر و عمل، الگوی موفقی از اسلام تمدنی ارائه کرد. در این مقاله، تمدن اندیشی امام موسی صدر به روش توصیفی و تحلیلی تجزیه و تحلیل شده و ویژگیهای اندیشه تمدنی این عالم شیعی احصا شده است که عبارتاند از: الف. دین محوری به-معنای حضور همهجانبه اسلام از منظر فقهی، اخلاقی و فکری در عرصه تمدن سازی؛ ب. انسانیت و حفظ کرامت انسانی، بهمنزله معیار پیشرفت تمدنی؛ ج. تکثرپذیری در عین وحدتگرایی، به معنای پذیرش اندیشهها، فرقهها و مذاهب متنوع در جامعه با حفظ اصول انسجام اجتماعی؛ د. استکبارستیزی، به معنای نفی سلطه ظالمانه تمدن غرب، و بهویژه رژیم صهیونیستی، بهمثابه مولود و نماد تمدن غرب.https://sjs.isri.ac.ir/article_232348_2d30b134826e2f71e8171f77cb2d4769.pdfپژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220Minimalist Reading in the Secularization of the Sciences of the Qur’an and Hadith and Its Civilizational Consequences in Societyخوانش حداقلی در عرفیسازی علوم قرآن و حدیث، و پیامدهای تمدنی آن در جامعه28731124219110.22034/rcdir.2026.548284.1200FAمحسننوراییدانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکده الهیات و معارف اسلامی, دانشگاه مازندران، بابلسر، ایرانفاطمهرامیاردانشجوی دکتری گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایرانJournal Article20251220This research aims to explain the impact of the minimalist reading on the secularization of the sciences of the Qur’an and Hadith and its civilizational consequences. The research method is descriptive-analytical based on the analysis of primary religious texts and sociological sources. The findings indicate that the minimalist reading, relying on the modernization of societies, has led to the reduction of the social role of the field of sciences of the Qur’an and Hadith. On the other hand, confronting the process of secularization exposes this field to the risk of methodological reductionism. In contrast, creative secularization is proposed as an alternative strategy. The results of the research suggest that overcoming the current impasse requires adopting a minimalist approach that includes a methodological re-reading of the values embedded in modern methodology. This approach, by integrating three concepts purification as the ethical foundation, brotherhood as the framework for social cohesion, and contract as the equivalent of the legal structure and civilizational governance forms interconnected pillars upon which social cohesion in civilization is based. This path not only does not conflict with modernity but also offers a model of constructive interaction between religion and the new civilization.این پژوهش با هدف تبیین تأثیر خوانش حداقلی بر عرفی سازی علوم قرآن و حدیث، و پیامدهای تمدنی آن انجام شده است. روش پژوهش، توصیفی-تحلیلی و با تحلیل متون اولیه دینی و منابع جامعهشناسی انجام شده است. یافتههای تحقیق نشان میدهد که خوانش حداقلی، با تکیه بر مدرنیته نشان دادن جوامع، به تقلیل نقش اجتماعی رشته علوم قرآن و حدیث انجامیده است. ازسوی دیگر، مواجهه با فرایند عرفیسازی، رشته علوم قرآن و حدیث را با خطر تقلیلگرایی روششناختی مواجه میسازد. در مقابل، عرفیسازی خلاق به منزله راهبرد بدیل پیشنهاد شده است. نتایج پژوهش، حاکی از آن است که خروج از بنبست کنونی، مستلزم اتخاذ رویکردی حداقلی است، که شامل بازخوانی روششناختی درباره ارزشهای نهفته در روششناسی مدرن میشود. این رویکرد با تلفیق مفاهیم تزکیه (بهمنزله زیرساخت اخلاقی)، اخوت (بهمثابه چهارچوب انسجام اجتماعی)، و عقد (معادل ساختار حقوقی و حکمرانی تمدنی)، ارکان به هم پیوستهای را تشکیل میدهند که انسجام اجتماعی در تمدن برپایه آنها استوار است. این مسیر نهتنها تعارضی با مدرنیته ندارد، بلکه الگویی از تعامل سازنده بین دین و تمدن جدید ارائه میدهد.https://sjs.isri.ac.ir/article_242191_c1b0fa02825e6c0ff508b52ac8a61ff3.pdfپژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)مطالعات سیاسی تمدن نوین اسلامی3795-253851020260220The Necessities of Civilizational Activism with Emphasis on Shahid Ayatollah Khamenei's Statementsبایستههای کنشگری تمدنی با تأکید بر بیانات شهید آیتالله خامنهای (ره)31234523022010.22034/rcdir.2025.515481.1174FAمحمدمحمدی فراستادیار گروه تاریخ و تمدن ملل اسلامی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه سید جمال الدین اسدآبادی، اسدآباد، ایران0009-0008-5250-2922Journal Article20250408One of the requirements of the new Islamic civilization is civilizational activism and the proportionality of individual and social behaviors with it. Alignment of individual and social behaviors with Islamic and civilizational rules is a necessity, and practical commitment to it is considered a big step towards the formation of a new Islamic civilization. On this basis, the present study, using a descriptive-analytical method, explores the behavioral requirements in the four pillars of civilization - political, economic, cultural and social. The results of the study show that in the political sphere, "establishing Islamic laws", "creating security" and "creating justice" are three important tasks of governance, while "supporting the Islamic system", "obeying Islamic laws" and "supervision and demanding" are three important tasks of the people. In the economic sphere, behavioral actions must be aligned with the three macro-axis of "work and effort", "economic patience and perseverance" and "avoiding economic corruption". "Religious and spiritual commitment", "adherence to moral principles", "scientism" and "Islamic-Iranian lifestyle" are also four basic categories that must be considered in the cultural system. "National unity and Islamic cohesion", "sacrificing interaction" and "responsibility" are also three general axes in the social sphere, the adherence of the members of the Islamic society to which will pave the way for the establishment of a new Islamic civilization to a great extent.از الزامات تمدنسازی نوین اسلامی، کنشگری تمدنی و تناسب رفتارهای فردی و اجتماعی با آن است. همسویی رفتارهای فردی و اجتماعی با قواعد اسلامی و تمدنی، یک ضرورت است و التزام عملی به آن، گامی بلند در جهت شکلگیری تمدن نوین اسلامی تلقی میشود. براینپایه، پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی، الزامات رفتاری در چهار رکن تمدنی -سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی- را کاوید. نتایج تحقیق نشان میدهد که در حوزه سیاسی، «پیریزی قوانین اسلامی»، «ایجاد امنیت» و «ایجاد عدالت»، سه وظیفه مهم حاکمیتی و در مقابل «پشتیبانی از نظام اسلامی»، «تمکین از قوانین اسلامی» و «نظارت و مطالبهگری» سه وظیفه مهم مردمی است. در حوزه اقتصادی، کنشهای رفتاری باید با سه کلانمحور «کار و تلاش»، «صبر و استقامت اقتصادی» و «دوری از مفاسد اقتصادی»، همسویی داشته باشد. «تقید دینی و معنوی»، «پایبندی به اصول اخلاقی»، «علمگرایی» و «سبک زندگی اسلامی-ایرانی» نیز چهار مقوله اساسی است که باید در نظام فرهنگی موردتوجه قرار بگیرد. «وحدت ملی و انسجام اسلامی»، «تعامل ایثارگرانه» و «مسئولیتپذیری» نیز سه محور کلی در حوزه اجتماعی است که پایبندی آحاد جامعه اسلامی به آنها، مسیر پایهریزی تمدن نوین اسلامی را تا حدود زیادی هموار میسازد.https://sjs.isri.ac.ir/article_230220_16d63801c59b6c91d40620454d492830.pdf